Gezond zijn wordt duurder

De Pers 13 november 2007

Ziektekosten Afschaffen van de no claim-regeling is grootste boosdoener

Ondanks de marktwerking in de zorg is een gemiddeld Nederlands gezin komend jaar honderden euro's meer kwijt aan ziektekosten. Tien oorzaken op een rij.

De Tweede Kamer debatteert morgen over de begroting van Volksgezondheid Van links tot rechts winden politici zich op over de stijging van de ziektekosten. De PvdA schrijft deze toe aan de vergrijzing en de technologischevooruitgang De SP ziet in de marktwerking van oud-minister Hoogervorst (WD) de boosdoener. De liberalen geven op hun beurt het huidige kabinet-Balkenende de schuld. In totaal geeft Nederland komend jaar 60 miljard uit aan de zorg, dat is rond de 9.800 euro per huishouden. Tien verklaringen waardoor de ziektekosten in 2008 verder oplopen.

Vanaf volgend jaar krijgen mensen die geen ziektekosten maken, niet langer het no claim-bedrag van 255 euro terug van hun zorgverzekeraar. Een gezond gezin levert daardoor 510 euro in, gemiddeld is de schade 182 euro.

Balkenende IV betwijfelt of de positieve prikkel die van de teruggave uitgaat, voldoende effectief is. Daarom sneuvelt de no claim. Het kabinet komt ook tegemoet aan de maatschappehjke onvrede: chronisch zieken en gehandicapten zouden de dupe zijn van deze regeling.

Nieuw in 2008 is de invoering van een verplicht eigen risico van 150 euro per volwassene. Een doorsnee-familie gaat hierdoor er 218 euro op achteruit. Chronisch zieken en gehandicapten worden gecompenseerd met 47 euro per jaar.

Het eigen risico moet mensen aansporen om zuinig met de zorg om te gaan. Voor chronisch zieken is het systeem rechtvaardiger dan een no claim, vindt het kabinet. Bezoeken aan de huisarts en de tandarts voor mensen tot 22 jaar vallen niet onder het eigen risico, verloskundige zorg en kraamzorg evenmin.

De invoering van de Zorgverzekeringswet heeft ervoor gezorgd dat verzekeraars met elkaar zijn gaan concurreren. De basispremie zakt volgend jaar gemiddeld 46 euro (van 1.103 naar 1.057); dit scheelt een gemiddeld gezin 92 euro. Anderzijds hebben verzekeraars fikse kosten gemaakt. Volgens adviesbureau Deloitte gaven ze in 2005 bijna 80 miljoen euro uit aan reclame. Bovendien nam het tekort in het zorgverzekeringsfonds door te lage ramingen toe, tot bijna 2 miljard. Om dat gattedichten en verzekeraars winstgevenderte maken, moet een gemiddeld gezin 170 euro meer gaan betalen.

Door te veel fusies van verzekeraars schiet de marktwerking in de gezondheidssector tekort. Een voorbeeld is het samengaan van Unive en VGZ, die samen meer dan vier miljoen klanten bedi en en. Door deze machtsconcentratie kunnen verzekeraars samenspannen, zodat concurrentie niet van de grond komt.

De stijging van de zorgkosten wordt ook veroorzaakt door de vergrijzing. De 1 evensverwachting stijgt en de groep ouderen wordt steeds groter. 65-plussers gebruiken bijna drie keer zoveel geneesmiddelen als de gemid-delde Nederlander; 75-plussers zelfs vier keer zoveel.

Nieuwe medische technieken rekken onze levens, maar dat kost wel geld. Ook nieuwe medicijnen leggen een sterkere claim op het toch al krappe zorgbudget. Aidspatienten leven tegenwoordig bijvoorbeeld veel langer, maar kosten zo ook meer geld.

Als iedere sector heeft de zorg te maken met loonsverhogingen en inflatie. Samen met de vergrijzing en de medische vooruitgang doet dit de zorgkosten stijgen. De basispremie gaat hierdoor komend jaar met 60 euro omhoog, 120 euro per gezin.

Wie extra verzorging wil, moet de portemonnee trekken. Aanvullende zorgverzekeringen worden 10 procent duurder, zo constateert de website Verzekeringssite nl. Ofwel zo'n 72 euro per jaar voor een gezin

De geestelijke gezondheidszorg valt vanaf 1 januari 2008 volledig onder deZorgverzekeringswet. Nu valt deze zorg nog onder de AWBZ. Het idee is dat psychische en lichamelijke problemen in veel gevallen samengaan. De zorg voor mensen die langer dan een jaar in een ggz-instelling verblijven, blijft wel onder de AWBZ vallen.

Dit kabinet is genereuzer dan het vorige als het gaat om vergoedingen: de anticonceptiepil, het spiraaltje en het pessarium zijn weer terug in het pakket voor alle vrouwen (was tot 21 jaar). De eerste acht behandelingen bij een psycholoog worden vergoed, op een bijdrage van een tientje per behandeling na. De tandarts wordt vergoed tot 22 jaar (was tot 18). Een gemiddeld gezin gaat hierdoor jaarlijks circa 10 euro meer betalen.

Wat kunnen we eraan doen?

Als we Erik Hordijk van Verzekeringssite.nl mogen geloven, moeten we ons massaal collectief verzekeren. Prijsvergelijkers stellen dat consumenten hier tot 10 procent goedkoper mee uit zijn. Overigens valt de schade voor veel mensen mee. Want niet alleen de ziektekosten nemen toe, dat geldt ook voor de zorgtoeslag. Voor huishoudens met een minimuminkomen stijgt die met 268 euro, voor een modaal gezin met 234 euro.